Vier-Zes Diagnosesysteem
Observeer, luister, stel vragen en voel: één compleet TCM-diagnosesysteem.
Verder kijken dan klachten
Vier tot zes diagnosesystemen in de TCM vormen de basis voor hoe een TCM-therapeut uw gezondheid beoordeelt. Het richt zich niet alleen op de symptomen, maar op het algehele patroon van evenwicht en onevenwichtigheid. Door middel van systematische observatie, luisteren, vragen stellen en voelen wordt een compleet beeld van Qi, bloed en de orgaansystemen gecreëerd.
Observeer
Dit houdt onder andere in dat de gezichtskleur, houding, lichaamsbouw, huid, ogen, tong en andere uiterlijke kenmerken visueel worden onderzocht.
Het observeren van de tong is een belangrijk onderdeel van deze methode: de kleur, vorm, coating en vochtigheid van de tong worden beoordeeld om inzicht te krijgen in de interne balans volgens de principes van de TCM.
Het observeren van iemands gemoedstoestand, bewegingen en ademhaling kan ook aanwijzingen geven over Qi, bloed en de harmonie van orgaansystemen binnen de TCM-theorie.
Luisteren & ruiken
In de TCM wordt aandacht besteed aan het geluid van iemands stem, ademhaling, hoesten en andere lichaamsgeluiden, omdat deze patronen een weerspiegeling kunnen zijn van evenwicht of onevenwichtigheid. Een zwakke stem wordt in de TCM-theorie vaak geassocieerd met een tekort aan Qi. Een luide, schorre stem kan wijzen op een zogenaamd overmatig patroon.
Ook geur speelt een rol: lichaamsgeur, adem en afscheidingen worden meegenomen in de beoordeling. Een sterke, penetrante geur wordt in de TCM-interpretatie vaak geassocieerd met hitte. Een zware of vieze geur kan worden geassocieerd met een interne onbalans in de orgaansystemen.
Stel vragen
Binnen de TCM wordt informatie verzameld door vragen te stellen over iemands dagelijkse ervaringen, levensstijl, emoties en algemeen welzijn. De ‘tien vragen’ hebben betrekking op onderwerpen als:
Gevoel van warmte of kou
Zweetpatronen
Gevoelens in hoofd en lichaam
Plassen en stoelgang
Eetlust, dorst en smaakvoorkeuren
Gevoelens in de borst en buik
Gehoor en gezichtsvermogen
Slaapkwaliteit
Emotioneel welzijn
Menstruatie en reproductieve gezondheid (bij vrouwen)
Fysieke tests
In de TCM wordt informatie over bepaalde fysieke kenmerken verzameld door middel van aanraking. Dit omvat:
Polsmeting: het voelen van de radiale pols aan beide polsen, waarbij kenmerken zoals tempo, ritme, diepte en kracht worden genoteerd. TCM-teksten beschrijven 28 polstypes, zoals zwevend, zinkend, langzaam, snel, sterk of zwak.
Buikpalpatie: het observeren van kenmerken zoals temperatuur of stevigheid in de buikstreek.
Gevoeligheid van acupunctuurpunten: zachtjes drukken op acupunctuurpunten of meridianen om reacties zoals warmte, koelte of gevoeligheid te observeren.